Nếu bạn không có tiền sử đau vùng thượng vị thì hãy cảnh giác với bệnh ung thư dạ dày khi thấy đau âm ỉ, có cảm giác rát bỏng ở vùng trên rốn. Cơn đau thường xuất hiện cả ban ngày và ban đêm, kèm theo khó tiêu, nặng bụng, chán ăn.

Ung thư dạ dày chiếm tới 10% tổng số bệnh nhân ung thư; thường gặp ở người trên 50 tuổi, nam nhiều hơn nữ 2-4 lần. Ở nam giới, bệnh đứng hàng thứ hai sau ung thư vòm họng; còn ở nữ giới, nó đứng hàng thứ 4 sau ung thư tử cung, ung thư vú và ung thư nhau thai. Thời gian bệnh nhân sống thêm sau phẫu thuật phụ thuộc vào nhiều yếu tố, yếu tố chính là di căn. Khi chưa có di căn vào hạch, 60% bệnh nhân sống thêm sau mổ trên 5 năm; khi đã có di căn hạch, tỷ lệ này chỉ còn 5%.

Đến nay, người ta chưa biết chính xác nguyên nhân gây ung thư dạ dày. Các yếu tố ảnh hưởng tới quá trình hình thành bệnh là: ô nhiễm nguồn nước, các chất bảo vệ thực phẩm như nitrit, thức ăn chứa nitrosamin; bữa ăn thiếu rau quả tươi; nghiện thuốc lá nặng (tần số mắc cao hơn 2-6 lần người không hút). Các bệnh viêm dạ dày mạn tính, loét dạ dày mạn, sau mổ cắt dạ dày, polyp dạ dày và viêm loét do Helicobacter Pylori cũng là những tác nhân gây ung thư dạ dày.

Dấu hiệu sớm của bệnh đối với những người có tiền sử đau vùng thượng vị là: tính chất đau thay đổi, chẳng hạn đau không còn theo chu kỳ, không còn liên quan đến ăn uống; các thuốc kiềm như nabica không làm giảm hoặc hết đau. Đối với người không có tiền sử đau vùng thượng vị, dấu hiệu nghi ngờ là đau âm ỉ, có cảm giác rát bỏng ở vùng trên rốn, đau cả ngày và đêm, kèm theo ăn khó tiêu, nặng bụng, chán ăn. Các triệu chứng trên nếu kèm theo gầy sút, da xanh, thiếu máu (nồng độ Hemoglobin máu dưới 110 g/l), tuổi trên 40 thì có thể nghi ngờ ung thư.

Khi phát hiện các triệu chứng trên, cần đi khám ngay không nên trì hoãn vì chẩn đoán càng sớm thì kết quả điều trị càng cao. Những cơ sở chưa có nội soi ống mềm có thể chụp X-quang dạ dày, xét nghiệm dịch vị. Nhưng tốt nhất vẫn là nội soi dạ dày bằng ống mềm để trực tiếp quan sát tổn thương, nếu nghi ngờ sẽ chỉ định làm sinh thiết. Nội soi kết hợp với sinh thiết dạ dày có thể phát hiện ung thư rất sớm, ngay cả khi tổn thương mới phát, còn nhỏ, nằm ở những vị trí mà X-quang dễ bỏ sót.

Phần lớn bệnh nhân thường đến muộn khi đã có di căn hoặc biến chứng nên kết quả điều trị bị hạn chế rất nhiều. Phẫu thuật cắt bỏ 2/3 dạ dày tốt nhất ở giai đoạn ung thư tại chỗ (giai đoạn 0), chưa có di căn. Việc điều trị hóa chất bổ sung sau phẫu thuật chỉ áp dụng ở giai đoạn muộn, sau cắt bỏ dạ dày, nạo vét hạch và thể trạng bệnh nhân còn tốt.

(TS. Hà Hoàng Kiệm, Sức Khỏe & Đời Sống)