Mảng bám vi khuẩn hình thành trên bề mặt của răng sau mỗi khi ăn. Nếu đánh răng và dùng chỉ tơ nha khoa không đúng cách, mảng bám vi khuẩn sẽ hình thành, về lâu dài sẽ gây sâu răng và viêm nướu. Đây là lý do tại sao ta phải chải răng và dùng chỉ tơ nha khoa mỗi ngày.

Khi dùng chỉ tơ nha khoa, mảng bám sẽ được lấy khỏi bề mặt răng (kẽ răng) trước khi chúng có cơ hội hình thành vôi răng. Mảng bám và vôi răng là nguyên nhân gây ra sâu răng cũng như các bệnh lý về nướu. Các bệnh lý nướu răng nếu không điều trị sẽ dẫn đến bệnh viêm nha chu, gây mất xương và cấu trúc nâng đỡ răng, làm răng lung lay. Viêm nha chu đòi hỏi rất nhiều phí tổn và thời gian điều trị. Nên tập cho trẻ thói quen dùng chỉ tơ nha khoa càng sớm càng tốt. Tuy nhiên, trẻ 5-6 tuổi không biết cách tự làm sạch răng bằng chỉ tơ nha khoa, vì thế cha mẹ nên làm giúp cho cháu. Mặc dù răng của trẻ bé và kẽ răng rộng nên có thể không dùng chỉ, nhưng các răng cối sữa thường khít, vì vậy việc dùng chỉ tơ nha khoa làm sạch thức ăn ở vùng này và ở mặt xa răng cối trong cùng là rất cần thiết.

Các dạng chỉ tơ nha khoa

Chỉ tơ nha khoa thường có hai dạng chính: dạng cuộn trong hộp và dạng gắn cố định trên một cung nhỏ giống như cung tên (stock handy dental floss, hay còn gọi là floss-toothpick). Chỉ tơ có thể có sáp hoặc không với đường kính lớn nhỏ tùy theo nhu cầu sử dụng. Ngoài ra, người ta còn thêm vào chỉ tơ một hoặc nhiều chất như: sodium fluoride, stannous flouride, chất kháng vi sinh vật (kháng khuẩn, kháng amip (anti-amoebic), chất ức chế sự lên men (anti-yeast), chất chống ung thư (antineoplatic), chlorexidine, triclosan, hương liệu...

Cách sử dụng chỉ tơ nha khoa

Chỉ tơ nha khoa thích hợp và tốt phải là loại dễ sử dụng và không gây chấn thương cho nướu răng. Ở đây, xin giới thiệu phương pháp lấy sạch mảng bám giữa các kẽ răng bằng chỉ tơ cuộn.

Lấy một đoạn chỉ dài khoảng 30-45cm. Cuộn hai đầu chỉ vào hai ngón giữa, căng đoạn chỉ này bằng hai ngón cái và ngón trỏ sao cho ở giữa còn một đoạn khoảng 3-5cm.

Kéo nhẹ nhàng để sợi chỉ chui lọt vào kẽ răng, sau đó uốn sợi chỉ ôm quanh răng. Kéo chỉ lên xuống để làm sạch răng. Nên đưa sợi chỉ nhẹ nhàng dưới nướu một ít. Như vậy ở mỗi kẽ răng, ta lặp lại động tác trên ít nhất hai lần, một lần cho phía bên phải của kẽ răng, một lần cho phía bên trái.

Một số điều cần lưu ý

- Khi dùng chỉ tơ nha khoa, đừng lo lắng nếu có chảy một ít máu ở vùng nướu dùng chỉ, đây là hiện tượng bình thường, nhất là trong trường hợp không sử dụng chỉ thường xuyên. Khi dùng chỉ mỗi ngày, hiện tượng chảy máu sẽ ngày càng ít đi và biến mất sau một thời gian.

- Việc chải răng và dùng chỉ tơ phải được thực hiện trên cả nướu và từng răng của cả hàm trên lẫn hàm dưới. Đặc biệt là các mặt xa của răng cối trong cùng vì nơi này thường bị bỏ sót khi chải răng.

- Mang theo chỉ tơ trong túi xách hoặc để trong ngăn tủ văn phòng để có thể sử dụng khi cần thiết. Đương nhiên là không dùng nơi công cộng.

- Lưỡi cũng là nơi đọng thức ăn, tạo hơi thở hôi. Nạo lưỡi 2 lần/ngày bằng cây nạo lưỡi sẽ giúp bạn có hơi thở thơm và sự tự tin.

- Đừng quên khám răng định kỳ 6 tháng một lần để có thể phát hiện và điều trị sớm những bệnh lý về răng miệng, cũng như có được những lời khuyên hữu ích từ bác sĩ nha khoa về tình trạng sức khỏe răng miệng của bạn.

Tiến sĩ Ngô Đồng Khanh, Sức khỏe và Đời sống